Νέο Χωροταξικό για τον Τουρισμό: Τέλος στην άναρχη δόμηση – Αυστηρότεροι κανόνες για νησιά, ακτές και ξενοδοχεία

Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο ανάπτυξης του ελληνικού τουρισμού φέρνει το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό (ΕΧΠ-Τ), το οποίο παρουσίασαν οι υπουργοί Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, και Τουρισμού, Όλγα Κεφαλογιάννη. Βασικός στόχος του νέου σχεδιασμού είναι η μετάβαση σε ένα πιο βιώσιμο μοντέλο τουριστικής ανάπτυξης, με αυστηρότερους κανόνες για την εκτός σχεδίου δόμηση, μεγαλύτερη προστασία των ακτών και έλεγχο της τουριστικής πίεσης σε δημοφιλείς προορισμούς.

Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά την αύξηση της ελάχιστης απαιτούμενης έκτασης για νέες τουριστικές επενδύσεις εκτός σχεδίου. Η Ελλάδα χωρίζεται πλέον σε 1.035 Δημοτικές Ενότητες, οι οποίες κατατάσσονται σε πέντε κατηγορίες ανάλογα με την ένταση της τουριστικής δραστηριότητας και τη φέρουσα ικανότητα κάθε περιοχής. Στις περιοχές ελεγχόμενης ανάπτυξης, όπου περιλαμβάνονται προορισμοί με ιδιαίτερα υψηλή τουριστική πίεση όπως η Μύκονος, η Σαντορίνη, η Ρόδος και η Κέρκυρα, η αρτιότητα αυξάνεται στα 16 στρέμματα. Στις αναπτυγμένες περιοχές το όριο ορίζεται στα 12 στρέμματα, ενώ στις αναπτυσσόμενες περιοχές, στις περιοχές πρώιμης ανάπτυξης και στις περιοχές ειδικής τουριστικής ενίσχυσης η ελάχιστη αρτιότητα διαμορφώνεται στα 8 στρέμματα.

Παράλληλα, το νέο πλαίσιο εισάγει περιορισμούς και στη δυναμικότητα των νέων τουριστικών μονάδων. Στις περιοχές κατηγορίας Α προβλέπεται ανώτατο όριο 100 κλινών ανά νέα μονάδα, ενώ στις περιοχές κατηγορίας Β το όριο φτάνει έως τις 350 κλίνες. Στις υπόλοιπες περιοχές δεν προβλέπεται οριζόντιος περιορισμός, ωστόσο οι επενδύσεις θα πρέπει να εναρμονίζονται με τα τοπικά πολεοδομικά σχέδια και τις περιβαλλοντικές απαιτήσεις. Επιπλέον, στις περιοχές υψηλής τουριστικής πίεσης δίνεται έμφαση κυρίως στην ανάπτυξη ξενοδοχειακών μονάδων υψηλότερων προδιαγραφών, όπως καταλύματα τριών, τεσσάρων και πέντε αστέρων.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην προστασία της παράκτιας ζώνης. Σύμφωνα με το νέο χωροταξικό, στα πρώτα 25 μέτρα από την ακτογραμμή απαγορεύεται πλήρως κάθε νέα κατασκευή ή διαμόρφωση, με εξαίρεση έργα κοινής ωφέλειας, πρόσβασης ΑμεΑ ή άλλες ειδικές παρεμβάσεις που προβλέπονται από τη νομοθεσία για τον αιγιαλό και την παραλία.

Το σχέδιο περιλαμβάνει επίσης ειδική στρατηγική για τα νησιά, τα οποία κατηγοριοποιούνται ανάλογα με την έκτασή τους. Στα μεγάλα νησιά προβλέπεται αυστηρότερος έλεγχος των νέων επενδύσεων, ενώ στα μεσαία και μικρά νησιά επιτρέπεται μόνο ήπια τουριστική ανάπτυξη με όριο έως 100 κλίνες. Για πολύ μικρά νησιά κάτω των 1.000 στρεμμάτων προβλέπεται ουσιαστικά καθεστώς αυξημένης προστασίας, ώστε να διατηρηθεί ο φυσικός και περιβαλλοντικός τους χαρακτήρας.

Το νέο ΕΧΠ-Τ περιλαμβάνει ακόμη αυστηρότερες προβλέψεις για τις περιοχές Natura και γενικότερα για τις προστατευόμενες περιοχές του Εθνικού Συστήματος Προστατευόμενων Περιοχών, όπου θα απαιτούνται ενισχυμένες περιβαλλοντικές μελέτες και τεκμηρίωση της φέρουσας ικανότητας πριν από οποιαδήποτε νέα τουριστική δραστηριότητα.

Αναφορές γίνονται και στη βραχυχρόνια μίσθωση, με την κυβέρνηση να εξετάζει τη θέσπιση γεωγραφικών ζωνών περιορισμού, χρονικών ορίων στη διάρκεια εκμετάλλευσης των ακινήτων και ειδικών προϋποθέσεων λειτουργίας ανά περιοχή, σε μια προσπάθεια καλύτερης οργάνωσης της αγοράς και περιορισμού των πιέσεων στη στέγαση.

Η δημόσια διαβούλευση για το νέο χωροταξικό πλαίσιο θα διαρκέσει έως τις 25 Μαΐου, ενώ στόχος είναι η σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση να έχει εκδοθεί και δημοσιευθεί σε ΦΕΚ μέχρι τα τέλη Ιουνίου. Το υπουργείο διευκρινίζει ότι υφιστάμενες άδειες, εγκεκριμένα σχέδια και έργα που έχουν ήδη προχωρήσει στη διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης δεν επηρεάζονται από τις νέες ρυθμίσεις.