Ψηφιακό ευρώ: Πιλοτική εφαρμογή από το δεύτερο εξάμηνο του 2027

Αντίστροφη μέτρηση για το ψηφιακό ευρώ – Πιλοτική εφαρμογή από το δεύτερο εξάμηνο του 2027

Το δεύτερο εξάμηνο του 2027 αναμένεται να ξεκινήσει η πιλοτική εφαρμογή του ψηφιακού ευρώ, στην οποία θα συμμετάσχουν και τρεις ελληνικές τράπεζες – η Πειραιώς, η Εθνική Τράπεζα και η Συνεταιριστική Τράπεζα Χανίων. Η δοκιμαστική αυτή φάση αποτελεί σημαντικό βήμα πριν από την προγραμματισμένη ευρύτερη διάθεση του νέου ευρωπαϊκού μέσου πληρωμών, η οποία τοποθετείται χρονικά στο 2029.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ξεκαθαρίζει ότι το ψηφιακό ευρώ δεν προορίζεται να αντικαταστήσει τα μετρητά, αλλά να λειτουργήσει συμπληρωματικά προς αυτά. Την ίδια κατεύθυνση στηρίζει και σχετικό ψήφισμα της Επιτροπής Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής (ECON) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, το οποίο υπογραμμίζει την ανάγκη να συνεχιστεί η αποδοχή των μετρητών στις συναλλαγές.

Η χρήση του ψηφιακού ευρώ θα είναι προαιρετική για τους πολίτες. Ωστόσο, οι επιχειρήσεις που ήδη αποδέχονται ηλεκτρονικές πληρωμές θα υποχρεούνται να δέχονται και το νέο ψηφιακό μέσο, με εξαίρεση τις πολύ μικρές επιχειρήσεις που δεν διαθέτουν την απαραίτητη τεχνολογική υποδομή.

Οι συναλλαγές θα πραγματοποιούνται μέσω ειδικού ψηφιακού πορτοφολιού (wallet), το οποίο θα επιτρέπει πληρωμές τόσο με σύνδεση στο διαδίκτυο όσο και εκτός σύνδεσης. Κατά τη διάρκεια της πιλοτικής φάσης θα αξιολογηθούν στην πράξη η λειτουργικότητα, η ασφάλεια και η ευχρηστία του συστήματος, ώστε να γίνουν οι απαραίτητες βελτιώσεις πριν από την πλήρη εφαρμογή του.

Για να αποφευχθεί η μαζική μεταφορά τραπεζικών καταθέσεων προς τα ψηφιακά πορτοφόλια, ειδικά σε περιόδους οικονομικής αναταραχής, η ΕΚΤ εξετάζει ανώτατο όριο διακράτησης μεταξύ 3.000 και 4.000 ευρώ ανά χρήστη.

Σε περίπτωση που μια συναλλαγή υπερβαίνει το διαθέσιμο υπόλοιπο του ψηφιακού πορτοφολιού ή το προβλεπόμενο όριο, η πληρωμή θα μπορεί να ολοκληρώνεται αυτόματα μέσω του συνδεδεμένου τραπεζικού λογαριασμού, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη μεταφορά χρημάτων στο wallet. Παράλληλα, όπως συμβαίνει και με τα μετρητά, τα υπόλοιπα σε ψηφιακό ευρώ δεν θα αποφέρουν τόκους.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην προστασία της ιδιωτικότητας. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του Ευρωσυστήματος, οι κεντρικές αρχές δεν θα μπορούν να ταυτοποιούν τους χρήστες βάσει των συναλλαγών τους, ενώ στις πληρωμές που πραγματοποιούνται εκτός σύνδεσης τα στοιχεία της συναλλαγής θα είναι προσβάσιμα μόνο στον πληρωτή και στον δικαιούχο.

Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, έχει επισημάνει ότι το ψηφιακό ευρώ αποτελεί μία από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες του Ευρωσυστήματος, με στόχο να λειτουργήσει συμπληρωματικά προς τα μετρητά και όχι ως μέσο αντικατάστασής τους. Παράλληλα, η εισαγωγή του αποσκοπεί στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής αυτονομίας στις ψηφιακές πληρωμές και στη μείωση της εξάρτησης από διεθνή δίκτυα όπως η Visa και η Mastercard.

Στο πιλοτικό πρόγραμμα συμμετέχουν συνολικά 36 πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών από 19 χώρες. Ανάμεσά τους βρίσκονται, εκτός από τις ελληνικές τράπεζες, η Τράπεζα Κύπρου, η UniCredit, η Deutsche Bank, η BPCE, η Revolut, καθώς και εταιρείες εκκαθάρισης πληρωμών όπως οι Nexi και Worldline. Οι συμμετέχοντες θα δημιουργήσουν δοκιμαστικούς λογαριασμούς και θα πραγματοποιήσουν πιλοτικές συναλλαγές σε συνεργασία με επιχειρήσεις, προκειμένου να αξιολογηθεί η λειτουργία του νέου συστήματος στην πράξη.