Δ. Παπαστεργίου: Θεσπίζουμε ένα σύγχρονο νομικό πλαίσιο για ασφαλές και αξιόπιστο ψηφιακό περιβάλλον

Το Σχέδιο Νόμου του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης σχετικά με τη λήψη μέτρων για την εφαρμογή του Κανονισμού 2022/2065 της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο οποίος έγινε ευρύτερα γνωστός ως «Πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες» ή «Digital Services Act», έχει τεθεί ήδη σε δημόσια διαβούλευση.

Η Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες είναι μια πρωτοβουλία της Ε.Ε., ώστε να εισάγει κανόνες άμεσης εφαρμογής σε όλα τα κράτη μέλη σχετικά με τις λεγόμενες ενδιάμεσες υπηρεσίες, όπως είναι οι μηχανές αναζήτησης, οι πάροχοι φιλοξενίας, τα online marketplaces και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Στόχος είναι να διασφαλιστεί ότι το ψηφιακό περιβάλλον σε όλη την ΕΕ είναι ασφαλές, προβλέψιμο και αξιόπιστο. Μεταξύ άλλων, οι κανόνες εστιάζουν στην πρόληψη και αντιμετώπιση παράνομων και επιβλαβών διαδικτυακών δραστηριοτήτων, την καταπολέμηση της παραπληροφόρησης και την προστασία των ανηλίκων.

Με τους νέους κανόνες αναβαθμίζεται το επίπεδο προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων των χρηστών και περιορίζεται η έκθεσή τους σε παράνομες δραστηριότητες στο διαδίκτυο, ενώ οι online πλατφόρμες υποχρεούνται να παρέχουν μεγαλύτερη διαφάνεια στις υπηρεσίες τους, να διαθέτουν διαδικασίες για τη διαχείριση καταγγελιών περιεχομένου και να αποφεύγουν ορισμένες πρακτικές, όπως η κατάρτιση προφίλ με βάση ευαίσθητες κατηγορίες δεδομένων (π.χ. δεδομένα υγείας).

Το Σχέδιο Νόμου έρχεται να διαμορφώσει τις κατάλληλες συνθήκες για την πλήρη και αποτελεσματική εφαρμογή της «Πράξης» και να θεσπίσει ένα νομικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση φαινομένων, όπως είναι η παραπλανητική διαφήμιση ή η παραπληροφόρηση. Μεταξύ άλλων ορίζεται η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ) ως Συντονιστής Ψηφιακών Υπηρεσιών και των αρμόδιων αρχών, στις οποίες παρέχεται εξουσία επίβλεψης των παρόχων ενδιάμεσων υπηρεσιών προς επιβολή της «Πράξης» και δημιουργείται Μητρώο των εγκατεστημένων στην Ελλάδα παρόχων ενδιάμεσων υπηρεσιών, δηλαδή όλων εκείνων των εταιρειών του διαδικτύου που διαμεσολαβούν και συνδέουν τους χρήστες είτε με αγαθά, είτε με υπηρεσίες και πληροφορίες.

Υπάρχουν τρία είδη ενδιάμεσων υπηρεσιών:

1. Οι υπηρεσίες απλής μετάδοσης (mere conduit), όπως είναι οι πάροχοι υπηρεσιών διαδικτύου, προγράμματα περιήγησης, σημεία ασύρματης πρόσβασης, υπηρεσίες προστασίας από ιούς και καταχωρητές ονομάτων τομέα.

2. Οι υπηρεσίες προσωρινής αποθήκευσης (caching), όπως δίκτυα διανομής περιεχομένου.

3. Οι υπηρεσίες φιλοξενίας (hosting), όπως πάροχοι υπηρεσιών υπολογιστικού νέφους, διαδικτυακές αγορές, μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καταστήματα εφαρμογών (app stores), πλατφόρμες ταξιδιών και καταλυμάτων, τα φόρουμ συζήτησης, υπηρεσίες ανταλλαγής βίντεο, πλατφόρμες blogging, εφαρμογές ανταλλαγής μηνυμάτων και διαδικτυακοί χάρτες.

Οι πλατφόρμες που καλύπτονται από τους κανόνες, μεταξύ άλλων, παρέχουν στους χρήστες τη δυνατότητα να υποβάλλουν καταγγελίες εικαζόμενου παράνομου περιεχομένου.

Οι μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις με λίγους διαδικτυακούς χρήστες, εξαιρούνται από ορισμένους κανόνες και έχουν λιγότερες υποχρεώσεις, ενώ αντίθετα οι πολύ μεγάλες επιγραμμικές πλατφόρμες και μηχανές αναζήτησης (VLOPs και VLOSE) έχουν ειδικές και πρόσθετες υποχρεώσεις.