Το αίτημα επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα είναι μείζον ζήτημα του Παγκόσμιου Πολιτισμού
Συνέντευξη στη Λία Λάππα
Κύριε Κεφαλογιάννη, αν και ανήκετε σε άλλη ευρωπαϊκή πολιτική οικογένεια ως πολιτικός, η ξαφνική απώλεια του David Sasoli τι αφήνει πίσω της;
Έχει ασφαλώς σκορπίσει μεγάλη θλίψη τόσο στις τάξεις των ευρωπαϊκών θεσμών, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου όσο και ευρύτερα στην Ευρώπη ο θάνατος του προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Νταβίντ Σασόλι. Ενός υπέρμαχου της Ευρώπης, των Αξιών και των Αρχών της.
Ο Νταβίντ Σασόλι υπήρξες ένας ειλικρινής και παθιασμένος Ευρωπαίος. Ένας υπερήφανος Ιταλός. Ο πρόεδρος Σασόλι ήταν ιδιαίτερα ευαίσθητος στα ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων ενώ στο μεταναστευτικό ασκούσε πάντα την επιρροή του για να ωθήσει προς μία ανθρωπιστική προσέγγιση και είχε εκφράσει την έντονη δυσφορία του για την απουσία προόδου για το νέο Σύμφωνο Μετανάστευσης και Ασύλου τονίζοντας την ανάγκη να υπερασπιστεί η Ευρώπη τις Αξίες της. Ο Νταβίντ Σασόλι είχε ταχθεί υπέρ της αλληλεγγύης προς τις χώρες πρώτης γραμμής που δέχονται τη μεγαλύτερη επιβάρυνση από τις μεταναστευτικές ροές. Στη χώρα μας δεν θα ξεχάσουμε ποτέ ότι την περίοδο της μεγάλης μεταναστευτικής κρίσης στον Έβρο στις αρχές του 2020 την υψηλού συμβολισμού επίσκεψή του, μαζί με τους πρόεδρους των άλλων δύο Ευρωπαϊκών Θεσμών, της προέδρου της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ στον Έβρο συνοδεύοντας τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και την απερίφραστη καταδίκη τους για τις τουρκικές προσπάθειες εργαλειοποίησης του μεταναστευτικού.
Με την ευκαιρία θέλω να συγχαρώ τη νέα πρόεδρο του Ευρωπαικού Κοινοβουλίου, τη φίλη ευρωβουλευτή από την Μάλτα, Ρομπέρτα Μέτσολα που εξελέγη από την πρώτη ψηφοφορία με ευρεία πλειοψηφία.
Ξέρουμε ότι ως πρόεδρος ήταν ιδιαιτέρως ευαίσθητος στην προστασία των ασθενέστερων, ιδιαιτέρως κατά τη διάρκεια της πανδημίας, αυτό όμως δεν θα έπρεπε να είναι μία εκ των διακριτών αρχών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου;
Θα ήθελα να κάνω κάτι ξεκάθαρο. Ως Νέα Δημοκρατία, η μεγάλη Παράταξη της Κεντροδεξιάς, δεν χαρίζουμε σε κανέναν την κοινωνική δικαιοσύνη. Την κοινωνική ευαισθησία. Γιατί στον πυρήνα της ιδεολογίας μας είναι ο Άνθρωπος και οι ανάγκες του. Και κύριο μέλημά μας είναι η προστασία των κοινωνικά ευάλωτων. Των πραγματικά κοινωνικά αδύναμων. Είμαστε η Παράταξη που ψήφισε το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα. Ενώ αυτοί που χρόνια τώρα καπηλεύονται την κοινωνική ευαισθησία, στην κυβερνητική τους θητεία κατάργησαν το ΕΚΑΣ. Είναι πλέον η ώρα που ο θεσμός του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος θα πρέπει να γίνει ένας θεσμός πανευρωπαϊκός. Που θα ισχύει αναλογικά σε κάθε χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Που θα προστατεύσει πραγματικά τους κοινωνικά αδύναμους. Σήμερα οφείλουμε να προστρέξουμε σε αυτά τα ευάλωτα άτομα που βιώνουν την ακραία φτώχεια, γιατί είναι συλλογική μας ευθύνη η πραγματική προστασία τους.
Πόσο άλλαξε η πανδημία το κοινωνικοοικονομικό γίγνεσθαι των Ευρωπαίων πολιτών; Είδαμε αυτά τα χρόνια τεράστιες επιχειρήσεις να βάζουν λουκέτο, η ανεργία να χτυπάει κόκκινο και οι μακροχρόνια άνεργοι να μην βρίσκουν καμία ελπίδα, από την άλλη η Ευρωπαϊκή Ένωση παρέχει χρηματοδοτικά εργαλεία και προγράμματα αλλά μήπως εφαρμόζει πολιτικές που ανταποκρίνονταν σε άλλες εποχές;
Η εμφάνιση του κορωνοιού και η πανδημική κρίση που έπληξε όλον τον πλανήτη ήταν για τις γενιές μας μία πρωτόγνωρη κατάσταση. Μία πρωτοφανής κρίση που γονάτισε και τα ισχυρότερα συστήματα υγείας. Τόσο στην Ευρώπη όσο και στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ασφαλώς και σε ενωσιακό επίπεδο και σε επίπεδο κρατών μελών υπήρξαν λάθη, αστοχίες ή παραβλέψεις λόγω της μοναδικότητας της κρίσης. Μία πρωτόγνωρη κρίση δεν έχει ασφαλώς επιτυχημένες ή αποτυχημένες συνταγές διαχείρισης. Αλλά δεν μπορούμε να μην τονίσουμε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση διαχειρίστηκε με άριστο τρόπο σε κεντρικό επίπεδο την έγκαιρη προμήθεια των εμβολίων με αποτέλεσμα σήμερα η μεγάλη πλειοψηφία των Ευρωπαίων πολιτών να έχουν κάνει τους απαραίτητους εμβολιασμούς. Ενώ στο οικονομικό επίπεδο με τη δημιουργία του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης έχει συμβάλλει σημαντικά στην στροφή των ευρωπαϊκών οικονομιών από την σημαντική ύφεση που υπέστησαν λόγω του κλεισίματος των οικονομιών από την κρίση του κορωνοιού στην ανάπτυξη.
Μεγάλο ζητούμενο οι κανόνες του Συμφώνου Σταθερότητας που έχουν τεθεί λόγω της πανδημικής κρίσης –και ορθώς- στο περιθώριο μέχρι τα τέλη του 2022. Μεγάλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως η Γαλλία και η Ιταλία, ζητούν παράταση της μεταβατικής περιόδου μέχρι τα τέλη του 2023. Παράλληλα, διεξάγονται συζητήσεις για την αναθεώρηση του Συμφώνου. Κορυφαία οικονομικά ινστιτούτα όπως το Ινστιτούτο της Γερμανικής Οικονομίας (DIW) στην Κολωνία και το Ινστιτούτο Μπρίγκελ στις Βρυξέλλες προειδοποιούν τα κράτη μέλη της Ένωσης να μην βιαστούν να επιστρέψουν στα παλαιά κριτήρια.
Ενώ η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στις προτάσεις της για το διάλογο που έχει αρχίσει συστήνει μόνιμη δημοσιονομική στήριξη με σκοπό την ανάπτυξη και τις επενδύσεις δημιουργώντας δημοσιονομικό χώρο. Πρέπει οι νέοι δημοσιονομικοί κανόνες να ενθαρρύνουν τις δημόσιες επενδύσεις και να βρεθεί ένας αξιόπιστος τρόπος μείωσης των δημοσίων χρεών χωρίς να πλήττεται η ανάπτυξη που είναι το μεγάλο ζητούμενο μετά την πανδημική κρίση που πλήγωσε βαριά τις οικονομίες όλων των χωρών. Η πανδημική κρίση μας δίδαξε ότι πρέπει να καταστήσουμε τη δημοσιονομική πολιτική πιο ισχυρή για να ανταποκρίνεται σε απότομες διακυμάνσεις της οικονομίας.
Η μετάλλαξη «Όμικρον» επελαύνει με αποτέλεσμα τα συστήματα υγείας της Ευρώπης να πιέζονται ενώ παράλληλα έντονες διαδηλώσεις κατά των υποχρεωτικών εμβολιασμών γίνονται σε όλη την Ευρώπη. Γιατί ο δυτικός κόσμος δεν εμπιστεύεται στο βαθμό που θα έπρεπε την επιστήμη; Φταίει η πολιτική; Η δημοσιογραφία; Τι συμβαίνει;
Πριν μία δεκαετία στη χώρα μας κάποιοι έχτισαν πολιτικές καριέρες ανεβαίνοντας στο «όχημα του αντιμνημονιακού αγώνα». Κατέκλυζαν τότε τις πλατείες ενδεδυμένοι με το προσωπείο του «αγανακτισμένου» καταγγέλλοντας με απίστευτες φράσεις τους πάντες και τα πάντα. Σας θυμίζω ότι τα πιο επιεική που είχαν ακουστεί τότε ήταν «προδότες, γερμανοτσολιάδες, μερκελιστές κ.λπ.». Όλοι αυτοί τότε υπόσχονταν «ελπίδα». Ότι θα αλλάξουν και την Ελλάδα και την Ευρώπη. Ότι θα μας οδηγήσουν σε μαγικές λύσεις μέσα από ένα «άλλο δρόμο» στην ευημερία. Ότι η Ευρώπη θα μας παρακαλάει για να μας δώσει λεφτά.
Το πρώτο εξάμηνο του 2015 ήταν έτοιμοι να εφορμήσουν στο Νομισματοκοπείο. Τον Ιούλιο του 2015 μετά «17 ώρες σκληρής διαπραγμάτευσης» η ελπίδα έγινε αυταπάτη και ο ελληνικός λαός πλήρωσε ακριβά τις ψευδαισθήσεις τους.
Έτσι και σήμερα αντίστοιχα κάποιοι προσπαθούν να οικοδομήσουν καριέρες στον «αντιεμβολιαστικό αγώνα». Το τι έχουμε ακούσει, ακόμη δυστυχώς και από χείλη επιστημόνων, είναι απίστευτο. Και πάλι υπάρχουν αντίστοιχα ευήκοα ώτα στις αρλούμπες.
Δεν φταίει, κατά τη γνώμη μου, ούτε η Πολιτική, ούτε η Δημοσιογραφία. Παρά τα όποια κατά καιρούς λάθη τους. Πάντα υπήρχε, και στην Ελλάδα και στην Ευρώπη, ένα μικρό ποσοστό ανθρώπων που είναι επιρρεπείς στις διάφορες «θεωρίες συνομωσίας». Που τείνουν «ευήκοον ους» στις κουβέντες, στις «παραφιλολογίες» του καφενείου.
Στο γκρίζο τοπίο των ειδήσεων εδώ και καιρό με πρωτοβουλία του Κυριάκου Μητσοτάκη είδαμε μία δυναμική για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα γεγονός που το επιβεβαίωσαν οι «Times» του Λονδίνου αλλά και ο Guardian. Πως πιστεύετε ότι θα εξελιχθεί αυτό το τόσο σοβαρό θέμα;
Ο Παρθενώνας, ένα Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, ένα μνημείο λίκνο του Πολιτισμού παραμένει για πάνω από 200 χρόνια ακρωτηριασμένο. Μία ευρωπαϊκή χώρα, πατρίδα του κοινοβουλευτισμού, μία ευρωπαϊκή κυβέρνηση συνεχίζει να συμπεριφέρεται σαν κοινός κλεπταποδόχος.
Η Μεγάλη Βρετανία νομιμοποίησε δια των πράξεων της και συνεχίζει να νομιμοποιεί το μεγαλύτερο έγκλημα κατά του Παγκόσμιου Πολιτισμού. Το έγκλημα του ακρωτηριασμού του Παρθενώνα.
Τα Γλυπτά του Παρθενώνα αφαιρέθηκαν και κλάπηκαν από τον Τόμας Μπράουν, 7ο κόμη του Έλγιν, πρέσβη της Μεγάλης Βρετανίας στην Οθωμανική Αυτοκρατορία από το 1799 έως το 1803 και μεταφέρθηκαν στη Βρετανία το 1806. Αποθηκεύτηκαν στο Βρετανικό Μουσείο το 1816 και από το 1936 τοποθετήθηκαν στην έκθεση Duveen που δημιουργήθηκε για το σκοπό αυτό και εκτίθενται στο παγκόσμιο κοινό που επισκέπτεται το Μουσείο.
Το αίτημα επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα δεν είναι ελληνικό καπρίτσιο. Δεν είναι εθνικός μας εγωισμός. Είναι μείζον ζήτημα του Παγκόσμιου Πολιτισμού. Γι’ αυτό και βρίσκει διαρκώς και περισσότερους υποστηρικτές στην παγκόσμια διεθνή κοινότητα.
Ο Έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στην πρόσφατη επίσημη επίσκεψή του στο Λονδίνο έθεσε για μία ακόμη φορά το θέμα της επιστροφής στον Βρετανό πρωθυπουργό. Και το τόνισε με τον πιο εμφατικό τρόπο: «Το αίτημά μας δεν είναι φωτοβολίδα. Θα επιμείνουμε με μεθοδικότητα για να χτίσουμε τα απαραίτητα ερείσματα και στη βρετανική κοινή γνώμη για την ανάγκη επανένωσης με τα Γλυπτά του Μουσείου της Ακρόπολης. Είναι σημαντικό ζήτημα που αφορά τις διμερείς μας σχέσεις. Δεν είναι κατά βάση ζήτημα μόνο νομικό. Είναι πρωτίστως ζήτημα αξιακό και πολιτικό και θα χρησιμοποιήσουμε όλα τα μέσα για να πετύχουμε το σκοπό μας».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επανέλαβε στον Μπόρις Τζόνσον ένα διαχρονικό αίτημα Πολιτισμού. Πιο επίκαιρο παρά ποτέ. Μία πρωτοβουλία που καταβάλλει η Ελλάδα για την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα. Μία πρωτοβουλία που ξεκίνησε ως υπουργός Πολιτισμού η Μελίνα Μερκούρη.
Σήμερα, δύο και πλέον αιώνες μετά, τα Γλυπτά του Παρθενώνα παραμένουν εξόριστα. Υπό βρετανική κατοχή. Σήμερα, δύο αιώνες μετά, ο ακρωτηριασμός του Παρθενώνα, το έγκλημα του Παγκόσμιου Πολιτισμού συνεχίζεται. Η επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα παραμένει για όλους μας ένα κορυφαίο ζήτημα Αξιών και Πολιτισμού.
Και επαναλαμβάνοντας τα λόγια της Μελίνας Μερκούρη του 1986 λέμε στη βρετανική κυβέρνηση: «Κρατήσατε αυτά τα Γλυπτά για δύο αιώνες. Τα φροντίσατε όσο καλύτερα μπορούσατε, κάτι για το οποίο σας ευχαριστούμε. Όμως τώρα στο όνομα της Δικαιοσύνης και της Ηθικής παρακαλούμε δώστε τα πίσω. Ειλικρινά πιστεύω ότι μία τέτοια χειρονομία εκ μέρους της Μεγάλης Βρετανίας θα τιμούσε για πάντα το όνομά της».
Να πάμε και στο δύσκολο γείτονά μας που είναι η Τουρκία, μάλιστα εξαιτίας της προκλητικής συμπεριφοράς του υπουργού Άμυνας Χ. Ακαρ ζητήσατε μέσω ερώτησης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να αρθεί το casus belli από την Τουρκία. Δεν θα έπρεπε στα εθνικά θέματα όλοι οι ευρωβουλευτές να καταθέτουν τέτοιου είδους ερωτήσεις; Πιστεύετε ότι θα επιβληθούν ποτέ κυρώσεις στην Τουρκία όταν Γερμανία, Ισπανία και Ιταλία αποκομίζουν τεράστια χρηματικά ποσά από τα εξοπλιστικά προγράμματα που της παρέχουν;
Το μεγάλο ζητούμενο στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι η γρήγορη υλοποίηση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Για να αποκτήσει επιτέλους η Ευρώπη μία ενιαία φωνή. Και στην εξωτερική πολιτική και στην άμυνα και στην ασφάλεια. Αυτό είναι το όραμα κάθε ευρωπαϊστή. Στη Γερμανία σήμερα μία βασική θέση των Πρασίνων που αποτελούν το δεύτερο κυβερνητικό εταίρο και έχουν αναλάβει το υπουργείο Εξωτερικών στη νέα Γερμανική κυβέρνηση είναι το εμπάργκο όπλων στην Τουρκία. Ελπίζω η θέση που είχαν ως αντιπολίτευση να μην ξεχαστεί σήμερα που είναι κυβέρνηση.
Σε απάντηση σχετικής μου ερώτησης πολύ πρόσφατα ο Ύπατος Εκπρόσωπος Εξωτερικών Γιοσέπ Μπορέλ κατέστησε σαφές με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο ότι η Τουρκία οφείλει να υπογράψει και να κυρώσει τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας. Μία Σύμβαση που αποτελεί πλέον, καθώς έχει υπογραφεί από τη συντριπτική πλειοψηφία των κρατών, εθιμικό δίκαιο. Ενώ την έχουν υπογράψει και κυρώσει και όλες οι χώρες μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση ως διεθνής πολιτικός οργανισμός κάτι που την καθιστά κοινοτικό κεκτημένο. Ενώ σε όλες τις Εκθέσεις Προόδου της ενταξιακής πορείας της Τουρκίας έχει καταδικαστεί απερίφραστα η απαράδεκτη απειλή πολέμου (casus belli) κατά ενός κράτους μέλους της ΕΕ.
Αν η Τουρκία, και αυτή είναι η θέση της Ευρώπης σήμερα, θέλει να προχωρήσει στην ευρωπαϊκή της προοπτική οφείλει, μεταξύ άλλων, να προχωρήσει στην άρση του απαράδεκτου casus belli και στην άμεση υπογραφή και κύρωση της Σύμβασης του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Τις τελευταίες μέρες, οι εικόνες που κάνουν το γύρο του διαδικτύου είναι κηδειόχαρτα Πρυτάνεων. Ξυλοκοπούνται μέσα στις αίθουσες διδασκαλίας καθηγητές οι οποίοι έχουν θέματα με τη Δικαιοσύνη. Συλλογικότητες κάνουν «επαναστάσεις» εντός των Πανεπιστημίων και η Αστυνομία παίρνει ρόλο σε χώρο που θα έπρεπε αυτά τα θέματα να είναι ήδη λυμένα. Η ευρωπαϊκή σας εμπειρία τι λέει για όλα αυτά; Η Ελλάδα γιατί δεν μπορεί να ξεφύγει από τον κακό της εαυτό;
Το «άσυλο ανομίας» στα Ελληνικά Πανεπιστήμια είναι ίσως μία από τις τελευταίες παθογένειες της Μεταπολίτευσης. Φέρουμε και εμείς ως παράταξη και η ελληνική κοινωνία τεράστιες ευθύνες για τη διαιώνιση του φαινομένου καθώς δεν είχαμε μέχρι σήμερα όχι την πολιτική βούληση αλλά την πολιτική θέληση να τελειώσουμε μετά τις πράξεις βίας μέσα στα Πανεπιστήμια. Όπως ακέραια την ευθύνη φέρει και η άλλη πλευρά που «χαϊδεύει» αυτιά μιλώντας για καλή και κακή βία. «Δικαιολογημένη και αδικαιολόγητη» βία. Και ποτέ δεν έχει καταδικάσει απερίφραστα τα φαινόμενα αυτά, αλλά πάντα χλιαρά βάζοντας αστερίσκους και υποσημειώσεις. Δικαιολογώντας τις αδιανόητες πράξεις βίας με σαθρές δικαιολογίες.
Αυτό που απαιτείται σήμερα για να τελειώνουμε μία και έξω με τα φαινόμενα βίας στα Ελληνικά Πανεπιστήμια, τις καταλήψεις πανεπιστημιακών χώρων, τους τραμπουκισμούς κατά καθηγητών. Αυτό όμως πρέπει να είναι η συλλογική απόφαση. Από όλες τις πλευρές του δημοκρατικού φάσματος. Είναι η ώρα όλες οι πολιτικές δυνάμεις να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων και να αναλάβουν τις ευθύνες τους.